Nauka jedzenia dla dorosłych: żucie, pierwszy etap trawienia
Zacznijmy od tego - przy najbliższym posiłku policz ile razy przeżuwasz pokarm zanim go przełkniesz.
Przynajmniej 30? Jesteś wyjątkiem godnym naśladowania! Mniej niż 20? Czytaj dalej.
Rozwój cywilizacji i towarzyszący mu wzrost tempa życia, ale także coraz większy udział żywności przetworzonej w codziennej diecie, sprawiają, że jemy zbyt szybko. Przeżuwamy niedbale, przełykamy wielkie porcje pokarmu i już wpychamy do ust kolejną porcję.
Tymczasem dokładne żucie pokarmu, mieszanie ze śliną i powolne przełykanie ułatwiają wstępne trawienie węglowodanów, które zachodzi już w ustach.
Trawienie to rozkład chemiczny i mechaniczny produktu na tak małe cząsteczki, by mogły one zostać wchłonięte przez komórki jelita cienkiego.
Zaczyna się ono w jamie ustnej. Przez ślinianki wydzielana jest ślina, która zawiera amylazę ślinową oraz lipazę ślinową. Amylaza ślinowa rozrywa długie łańcuchy cukrowców na krótsze natomiast lipaza ślinowa wpływa na tłuszcz pochodzenia mlecznego.
W jamie ustnej dochodzi również do trawienia mechanicznego przez żucie pokarmu.
Ten proces umożliwia łatwiejszy dostęp enzymom do substratów w dalszych częściach trawienia.
Jeżeli pokarm w jamie ustnej nie zostanie dostatecznie przeżuty, wtedy cały ciężar trawienia spada na amylazę trzustkową.
Co daje dokładne przeżuwanie
Jedząc wolno jemy mniej - ośrodek sytości w mózgu działa z opóźnieniem. Czujemy sytość w kilka do kilkunastu minut po spożyciu posiłku. Gdy jemy wolno, mózg ma czas, aby poinformować nas o tym, że się najedliśmy, zanim zjemy więcej niż potrzebujemy.
Poprawiamy trawienie - gryząc pokarm o wiele dokładniej, przyśpieszamy procesy trawienia. Duże kawałki pokarmu nie zalegają przez długi czas w żołądku. Nie zachodzą w nim procesy fermentacyjne, które mogą wywoływać wzdęcia, ale też inne groźne dla zdrowia dolegliwości.
Rozkoszujemy się jedzeniem - dzięki długiemu żuciu możemy w pełni wydobyć smak pożywienia i nasycić się nim. Możemy oderwać się na chwilę od codziennego pośpiechu, znaleźć chwilę dla siebie.
Jak jeść wolniej
Jedz uważnie - myśl o tym co robisz, nie zajmuj się niczym innym. Nawyk szybkiego jedzenia będzie się uruchamiał kiedy tylko przestaniesz myśleć o jedzeniu.
Licz ile razy przeżuwasz każdy kęs - trzeba brać pod uwagę konsystencję spożywanego pokarmu, ale 20-30 razy to minimalna ilość. Pokarm jest wtedy dobrze rozdrobniony, łatwo się trawi oraz wchłania.
Jedz po jednym kęsie - bierz do ust następny kęs, gdy poprzedni jest już całkowicie przeżuty i połknięty. Bierz małę kęsy, tak, żeby łatwo przeżuwać. Staraj się unikać popijania między kęsami. Pokarm powinien przez żucie i mieszanie ze śliną przybrać konsystencję łatwą do przełykania.
O przeżuwaniu w perspektywie historycznej, geograficznej i filozoficznej można przeczyać w książce “Przeżuwanie ułatwia życie” autorstwa Alex Jack i Gale Jack.
Także tradycja Ayurwedyjska poświęca temu tematowi wiele uwagi.
single